Mục lục
Bạn đừng dùng AI như năm 2022 nữa.
Năm 2022, chúng ta mở ChatGPT để hỏi một câu, nhận một câu trả lời, rồi tự copy, tự dán, tự chỉnh, tự làm tiếp. Đó từng là cách tốt nhất để làm việc với AI.
Tuy nhiên, trong năm 2026, và sắp tới nữa, nếu bạn vẫn đang dùng AI chỉ như một ô chat thông minh, thì bạn đang bỏ lỡ sức mạnh thực sự của AI, đó chính là khả năng thực thi.
Vấn đề không còn là AI có thể trả lời tốt hay không, nà vấn đề là AI có thể tham gia và thực hiện công việc của bạn đến mức độ như thế nào.
Đó chính là lý do vì sao ngày hôm nay, Linh muốn giới thiệu với bạn Codex, một công cụ sẽ thay đổi định nghĩa về năng suất làm việc cùng AI của bạn.
1. Giới Thiệu Codex
Đầu tiên, Codex là gì? Codex là một tác nhân AI (AI Agent) của nhà OpenAI. Codex không chỉ viết code, mà còn có thể đọc được các file dự án, viết lách, sửa lỗi, phân tích dữ liệu, tạo các kỹ năng (skills) vận hành chuẩn SOP để tái sử dụng và tự động hóa các đầu việc thủ công lặp đi lặp lại.
Nói một cách đơn giản, nếu ChatGPT là một chuyên gia tư vấn thông thái mà bạn có thể hỏi bất cứ điều gì, thì Codex chính là một trợ lý AI với năng lực thực thi mạnh mẽ.
Thay vì bạn phải copy nội dung từ một file word, dán vào ChatGPT, yêu cầu nó chỉnh sửa, rồi lại copy kết quả dán ngược lại vào Word, thì giờ đây, Codex có thể làm điều đó trực tiếp trên tệp tin của bạn.
Với Codex, bạn không còn yêu cầu "Hãy viết cho tôi một quy trình để tôi thực hiện theo", mà là "Hãy thực hiện quy trình này trên máy tính của tôi". Đây chính là bước nhảy vọt về hiệu suất mà bất kỳ ai làm việc với AI đều mong muốn.
2. Cài Đặt Codex
Bây giờ, Linh sẽ hướng dẫn các bạn cách cài đặt Codex.
Các bạn hãy truy cập vào trang web chính thức của Codex tại đây và tải ứng dụng phiên bản desktop về máy. Một điểm cộng là Codex hỗ trợ đa nền tảng, nên dù bạn dùng Windows hay macOS thì đều có bản cài đặt phù hợp. Quá trình cài đặt diễn ra rất nhanh, chỉ cần tải về và chạy cài đặt như những phần mềm thông thường là được nha!
Sau khi tải về bạn cần đăng nhập vào Codex.
Đây là hộp học hỏi. Vì Codex nằm trong hệ sinh thái của OpenAI, bạn cần có là một tài khoản ChatGPT để đăng nhập vào Codex.
Một lưu ý là dù phiên bản miễn phí có thể cho phép bạn dùng thử với một số giới hạn nhất định, nhưng nếu bạn đang sử dụng các gói trả phí như Plus hay Pro thì bạn có thể khai thác tối đa sức mạnh của Codex hơn.
Và một tin vui dành cho những bạn đã có tài khoản trả phí của ChatGPT là các bạn không cần phải trả thêm bất kỳ chi phí nào khác nữa để dùng Codex nha!
Quay trở lại với bước đăng nhập. Ở đây, Linh sẽ chọn Continue with ChatGPT, hay tiếp tục với ChatGPT. Sau đó trình duyệt đăng nhập sẽ hiện lên, bạn chỉ cần đăng nhập bằng tài khoản ChatGPT của mình là xong nha!
Sau khi đăng nhập thành công, bạn sẽ tự động quay về giao diện của Codex. Bạn có thể thấy ở đây, giao diện này rất quen thuộc ha! Rất giống với ChatGPT, đúng không?
Tiếp theo bạn sẽ thấy hộp thoại: Set up Agent sandbox to continue. Ở đây, bạn chỉ cần nhấn Set up (Cài đặt) là quá trình cài đặt đã hoàn tất và bạn đã có thể bắt đầu sử dụng Codex rồi.
3. Các Chức Năng Bạn Cần Biết Về Codex
Khi đã cài đặt xong, có lẽ bạn sẽ tự hỏi: "Vậy thì Codex làm được những gì mà ChatGPT không làm được?". Để Linh chỉ cho bạn thấy 3 tính năng "đáng đồng tiền bát gạo" nhất của Codex nha.
3.1 Truy Cập Và Thao Tác Tệp Cục Bộ
Tính năng đầu tiên là khả năng truy cập và thao tác tệp cục bộ, hay còn gọi là Full File Access.
Khác với ChatGPT, mọi thao tác, mọi tệp tin được tải lên đều diễn ra trên đám mây. Bạn tải một file lên, AI đọc nó trên server của OpenAI, rồi trả về kết quả cho bạn. Bạn vẫn phải là người tải file đó về và lưu vào máy. Nhưng với Codex, nó làm việc trực tiếp trên ổ cứng của bạn.
Hãy tưởng tượng, bạn là một kế toán và thư mục Downloads của bạn đang là một "bãi chiến trường" với khoảng 50 bức ảnh chụp hóa đơn nằm rải rác, lộn xộn. Thay vì ngồi mở từng tấm ảnh, gõ lại số tiền vào Excel trong 2 tiếng đồng hồ, bạn chỉ cần kết nối Codex vào thư mục Downloads và ra lệnh đơn giản: "Hãy tìm tất cả các hóa đơn của Skills Bridge trong thư mục này, xếp chúng vào một thư mục mới có tên “Hóa đơn tháng 4”, và tạo một bảng tính tổng hợp doanh thu cho tháng 4 trong thư mục vừa tạo.”
Ngay lập tức, Codex sẽ đọc từng tấm ảnh, xếp vào thư mục mới tạo, tự động trích xuất số tiền, ngày tháng, nội dung chi tiêu và sau đó, nó tự tạo ra một file Excel thống kê chi tiêu, lưu ngay vào đúng thư mục “Hóa đơn tháng 4” cho bạn. Bạn không cần copy-paste, không cần tải lên tải xuống. Điều này biến AI từ vai trò hỏi đáp thành một nhân sự thực thi thực thụ.
Một lưu ý ở bước này, Codex sẽ cho bạn hai lựa chọn về quyền hạn mà bạn cần lưu ý kỹ. Lựa chọn thứ nhất là Full Access, tức là toàn quyền truy cập. Trong chế độ này, AI sẽ tự động đọc, sửa và tạo file mà không cần hỏi ý kiến bạn từng bước một. Nó cực kỳ nhanh và hiệu quả.
Nhưng nếu bạn là người mới, Linh khuyên bạn nên bắt đầu với lựa chọn thứ hai là Default Permissions (hay Quyền hạn mặc định). Ở chế độ này, AI vẫn sẽ thực hiện công việc nhưng trước khi lưu thay đổi hoặc tạo file mới, nó sẽ hiện một thông báo hỏi bạn có đồng ý hay không. Điều này giúp bạn kiểm soát được mọi thứ, đảm bảo an toàn cho dữ liệu trong thời gian đầu làm quen, cho đến khi bạn hoàn toàn tin tưởng vào "trợ lý" này thì hãy chuyển sang Full Access để đạt tốc độ tối đa nha!
3.2 Kỹ Năng Codex (Codex Skills)
Tính năng thứ hai là một tính năng mà Linh rất thích, đó là Kỹ năng, hay còn gọi là Skills của Codex. Bình thường, mỗi lần muốn AI làm một việc gì đó, bạn phải viết một câu prompt thật dài và chi tiết. Nhưng với Codex, bạn có thể biến một chuỗi công việc phức tạp mà bạn vừa thực hiện cho AI thành một "Kỹ năng" được lưu dưới dạng file markdown. Sau đó, bạn có thể gọi lại quy trình này và tái sử dụng bất cứ lúc nào mà bạn muốn.
Có 2 cách để bạn tạo file Kỹ năng trong Codex. Một là, bạn nhập câu lệnh mô tả kỹ năng đó. Ví dụ như: “Hãy tạo cho tôi kỹ năng ABC với mô tả như sau.” Đây là một cách khá nhanh và tiện lợi khi bạn đã có mô tả về kỹ năng, hay quy trình sẵn.
Tuy nhiên, Linh thích cách thứ hai hơn, đó là bạn đóng gói cuộc trò chuyện của bạn thành một kỹ năng. Nghĩa là, bạn chỉ tạo Kỹ năng sau khi đã hoàn thành một cuộc trò chuyện có chỉnh sửa, có góp ý và đã có được đầu ra mong muốn với Codex. Lý do Linh thích cách này hơn là bởi vì Kỹ năng được tạo ra sẽ phản ánh đúng một quy trình thực tế mà bạn và Codex đã thực hiện, và vì vậy mà Kỹ năng này cũng sẽ tạo được đầu ra tốt hơn, bám sát với nhu cầu của bạn hơn.
Quay trở lại với ví dụ về hóa đơn ở phần trước, Linh đã có một số điều chỉnh về định dạng của file excel như thế này. Và giờ Linh muốn đóng gói cuộc trò chuyện này thành kỹ năng “tổng hợp hóa đơn tháng”. Linh chỉ cần nhập câu lệnh: “Dựa vào quy trình làm việc trong cuộc trò chuyện này, hãy tạo một kỹ năng với tên tổng hợp hóa đơn tháng, để tái sử dụng trong tương lai.”
Ngay lập tức, Codex sẽ tạo cho Linh một file kỹ năng dựa trên cuộc trò chuyện hiện tại, có tên: Tổng hợp hóa đơn tháng. Từ giờ về sau, bạn chỉ cần nhập câu lệnh Chạy quy trình này cho tháng X và nhấn /Tổng hợp hóa đơn tháng là có thể chạy lại quy trình chuẩn này rồi, rất tiện đúng không?
3.3 Plugins Và Tự Động Hóa
Tiếp theo, chúng ta hãy nói về Hệ sinh thái Plugins của Codex. Nếu như hai tính năng trên giúp Codex làm việc tốt với tệp tin trên máy, thì Plugins giúp Codex kết nối với các ứng dụng bạn dùng hàng ngày như Gmail, Google Drive, Notion hay Slack.
Để kết nối, bạn nhấn vào mục Plugins. Ở đây, bạn có thể thấy các plugins được chia theo các mục như Coding (lập trình), Design (thiết kế), Lifestyle (Lối sống), hoặc Productivity (Hiệu suất).
Ví dụ ở đây, Linh muốn kết nối Codex và Gmail. Linh sẽ tìm và chọn biểu tượng Gmail như thế này. Bạn có thể thấy, plugin gmail này gồm các kỹ năng như tìm kiếm emails, tóm tắt cuộc trò chuyện, soạn thảo bản nháp… Đây là những tác vụ mà sau khi kết nối, bạn sẽ có thể làm được ngay trong Codex của mình.
Để bắt đầu kết nối, bạn chọn “Add to Codex” hay Thêm vào Codex ở góc phải màn hình. Sau đó chọn Install Gmail. Một cửa sổ sẽ hiện lên, bạn chọn tiếp “Kết nối”, nhấn “Tiếp tục đến Gmail”, rồi chọn đúng tài khoản email của mình và cấp quyền là xong.
Kết nối xong, khi bạn muốn sử dụng thì bạn chỉ cần dùng cú pháp @ cộng tên ứng dụng để gọi ứng dụng bạn muốn là được như thế này.
Giờ thì cùng Linh test thử nha. Giả sử, bạn vừa quay trở lại làm việc sau một kỳ nghỉ ngắn và hộp thư Gmail hiện lên với hàng chục email chưa đọc. Thay vì ngồi lướt từng cái, bạn chỉ cần gõ lệnh: "Hãy dùng @Gmail quét tất cả email trong 2 tuần qua, tìm những email nào chứa lời mời hợp tác hoặc đề nghị công việc, đọc hiểu nội dung của họ và tổng hợp thành một bảng thông tin ngắn gọn gồm tên đối tác, nội dung đề nghị và mức độ ưu tiên".
Trong khi bạn thong thả pha một ly cà phê, Codex sẽ tự động lướt qua hàng trăm email, lọc ra những thông tin giá trị nhất và trả về cho bạn một bảng danh sách gọn gàng như thế này. Vậy là từ giờ trở đi, bạn không còn lo phải ngồi dò từng dòng email nữa rồi ha!
Lời Kết: Đừng Chỉ Học Công Cụ, Hãy Xây Dựng Tư Duy Làm Việc Với AI
Đến đây, nếu bạn đã theo dõi chuỗi “Làm bạn với AI” từ trước, có thể bạn sẽ thấy một số quy trình trong Codex không hoàn toàn xa lạ. Cũng giống như khi chúng ta học Claude, điều quan trọng không chỉ là biết công cụ này có những chức năng nào, mà là hiểu cách AI tham gia vào công việc của mình: nó có thể nhìn thấy dữ liệu gì, có thể thao tác ở đâu, cần mình hướng dẫn thế nào, và chỗ nào vẫn cần con người kiểm soát.
Vì vậy, khi tìm hiểu thêm về Codex, Linh không muốn bạn nhìn nó như một công cụ phải “học lại từ đầu”. Hãy xem đây là một bước tiếp theo trong việc khám phá cách xây dựng tư duy làm việc với AI. Mỗi công cụ mới sẽ có thể có giao diện khác nhau, khả năng khác nhau, cách ra lệnh khác nhau, nhưng phần cốt lõi vẫn sẽ giống nhau là: bạn cần biết mình muốn kết quả gì, dữ liệu đầu vào nằm ở đâu, quy trình cần đi qua những bước nào, và tiêu chuẩn kiểm tra kết quả là gì.
Nếu bạn mới bắt đầu, đừng quá lo là mình phải hiểu hết mọi thứ ngay. Hãy bắt đầu từ những việc nhỏ và rõ ràng, như dọn dẹp một thư mục, tóm tắt vài email, chuẩn hóa một bảng dữ liệu, hoặc tạo một bản nháp tài liệu. Mỗi lần làm như vậy, bạn đang tích lũy thêm một kỹ năng quan trọng hơn: biết cách giao việc, kiểm tra kết quả và làm việc cùng AI một cách chủ động hơn.
